เมษายน เดือนแห่งเพชร

เพชร (Diamond)  เป็นอัญมณีสำหรับคนเกิดเดือนเมษายน ถือเป็นอัญมณีที่ได้รับความนิยมมากที่สุดและมีราคามากที่สุดชนิดหนึ่ง หลายคนชื่นชอบเพชรเพราะความสวยงามสดใสแวววาว ราคาที่สูงของเพชรธรรมชาติ ทำให้หลายคนให้ความสนใจกับ “เพชรเลี้ยง” ที่เกิดขึ้นในห้องปฏิบัติการ

เพชรเกิดจากแร่หินที่ธรรมชาติสร้างขึ้น  เป็นผลึกที่บริสุทธิ์ของคาร์บอน ผลึกเรียงตัวเป็นทรงแปดหน้า (octahedron) โดยจะเกิดฝังในหินคิมเบอร์ไลต์ (Kimberlite) ทว่า หินคิมเบอร์ไลต์บนพื้นผิวโลกกว่า 5,000 แหล่ง พบชนิดที่ให่กำเนิดเพชรมีเพียง 500-600 แหล่งเท่านั้น

เพชรเป็นแร่ที่แข็งที่สุดตามสเกลของโมส์ (Moh’s scale) ค่าความแข็งเท่ากับ 10 โดยระดับ 10 มีค่าความแข็งมากที่สุด ขณะที่ระดับ 1 มีความแข็งน้อยที่สุด ในขณะที่หินมีค่าอื่นๆ เช่น ทับทิมและไพลิน มีความแข็งอยู่ที่ระดับ 9

การวัดอย่างละเอียดพบว่าเพชรแข็งกว่าทับทิมและไพลินถึง 140 เท่า เพชรยังขีดวัตถุทุกชนิดให้เป็นรอยได้ แต่มีวัตถุเพียงประเภทเดียวที่สามารถขูดเพชรให้เป็นรอยได้ ก็คือ เพชรและเพราะความแข็งของเพชรที่มีเพชรเท่าที่สามารถตัดหรือทำให้เพชรเป็นรอยได้ เปรียบได้กับการที่คนเก่งกับคนเก่งมาสู้กัน อันเป็นที่มาของสำนวน เพชรตัดเพชร นั่นเอง

เพชรเป็นแร่มีรูปร่างผลึก 8 เหลี่ยม หรือ 12 เหลี่ยม มีความโปร่งใส และกึ่งโปรงใส มีประกายแวววาว รอยตำหนิมีเหลี่ยมมุมถาวร ไม่เปลี่ยนแปลง เพชรมีหลายสี ตั้งแต่ไม่มีสี จนกระทั่งถึงสีดำ ที่เรียกว่า Carbonado โดยทั่วไปเพชรจะมีสีเหลือง สีน้ำตาลอ่อน สีฟ้า สีเขียว สีดำ สีขาวขุ่น สีชมพู สีม่วง สีส้ม และสีแดง

เพชรที่ใสไม่มีสีมีราคาสูงที่สุดและเป็นที่นิยม ส่วนสีเพชรยาก เช่น สีชมพู หรือสีน้ำเงิน เช่น เพชร (Hope Diamond) เป็นเพชรที่มีสีฟ้า และชนิดที่หายากที่สุดคือ เพชรแดง หรือ Red Diamond

เพชรโฮป เพชรสีน้ำหนัก ที่เชื่อกันว่ามีอาถรรพณ์ ที่มาของภาพ

ชาวกรีกและโรมันเชื่อว่าเพชรเป็นน้ำตาของเทพเจ้า หรือ สะเก็ดดาวที่ร่วงลงมาจากท้องฟ้า ขณะที่เทพปกรณัมโรมันกล่าวว่าหัวลูกศรของคิวปิด (Cupid) ทำด้วยเพชรและเชื่อกันว่าเพชรเกี่ยวข้องกับความรักโรแมนติก

อินเดียเคยเป็นแหล่งเพชรที่สำคัญที่สุดของโลก มีหลักฐานว่าชาวเวนิสและเมืองการค้าสำคัญๆ ของยุโรปนำเพชรจากอินเดียมาจำหน่ายตั้งแต่ศตวรรษที่ 15 แต่ต่อมาความนิยมเพชรอินเดียลดลง เปิดทางให้กับเพชรจากบราซิล กระทั่งปลายศตวรรษที่ 19 มีการพบเหมืองเพชรขนาดใหญ่ในแอฟริกาใต้ ปัจจุบันมีแหล่งเพชรอีกหลายแห่ง เช่น แคนดา รัสเซีย บอสซาวานา ออสเตรเลีย เป็นต้น

เพชรขนาดใหญ่ที่สุดในโลกเท่าที่เคยมีการบันทึกไว้คือ เพชรคูลิแนน (Cullinan diamond) น้ำหนัก 3,106 กะรัต หรือประมาณ 1.33 ปอนด์ (ราว 600 กรัม) พบที่แอฟริกาใต้ เมื่อปี 1905 เจ้าของเหมืองถวายเพชรดังกล่าวแด่พระเจ้าเอ็ดเวิร์ดแห่งอังกฤษ ต่อมาตัดเป็นเพชรเม็ดใหญ่ 9 เม็ด และเม็ดเล็ก 100 เม็ด โดยปัจจุบัน เพชรเม็ดใหญ่ 3 เม็ด จัดแสดงที่หอคอยแห่งลอนดอน

The Cullinan Diamond - When it was discovered in South Africa, the Cullinan  was the largest diamond ever … | Royal crown jewels, British crown jewels,  Royal jewelry
เพชรคูลิแนนที่แบ่งเป็น 9 เม็ดใหญ่ ที่มาของภาพ
The Moon of Baroda diamond to be offered at Christie's in Hong Kong |  Christie's
เพชรดวงจันทร์แห่งบาโรดา (Moon of Baroda) พบในอินเดีย ในภาพมาริลีน มอนโร สวมสร้อยคอประดับจี้เพชรดังกล่าวในการโฆษณาภาพยนตร์ เรื่อง Gentlemen Prefer Blondes ปี 1953 ล่าสุด ปี 2018 มีการประมูลเพชรนี้ในฮ่องกง ด้วยราคา 990,000 ปอนด์ (ประมาณ 42 ล้านบาท) ที่มาของภาพ

ปี 2004 นักวิทยาศาสตร์พบว่ามีดาวดวงหนึ่งในกลุ่มดาวคนครึ่งม้า (Centaurus) ห่างจากโลกราว 50 ปีแสง ดาวดังกล่าวมีองค์ประกอบส่วนใหญ่เป็นคาร์บอน และ 1 ใน 3 ของดาวดวงนั้นเป็นเพชร!!! ต่อมามีการตั้งชื่อดาวดวงนั้นว่า ลูซี (Lucy) ตามเนื้อเพลงของวงเดอะบีทเทิล ว่า Lucy in the Sky with Diamonds.

ปัจจุบัน ผู้ผลิตหลายราย นำเพชรสีขาวมาปรับปรุงคุณภาพเพื่อให้เกิดเป็นเพชรสีแฟนซี เช่น ทำการอบ การเผา หรือการฉายรังสี ทำให้เกิดสีต่าง ๆ เช่น สีเขียว สีเหลือง สีฟ้า เป็นต้น

Diamonds.net - Fancy-Color Index Sees Decline in 2020
เพชรแฟนซีสีต่างๆ ที่มาของภาพ

เกร็ดน่ารู้

  • ถ้าฝันว่าได้สวมต่างหูเพชร จะมีโชคดี หรือมีคำแนะนำดีๆ เรื่องการเงินในไม่ช้า
  • ความแข็งแกร่งคงทนของเพชร กลายเป็นสัญลักษณ์ของความรักนิรันดร์
  • เพชรธรรมชาติเกิดขึ้นมาหลายล้านปีแล้ว บางเม็ดมีอายุทางธรณีวิทยามากกว่า 3,000 ล้านปี
  • โดยทั่วไปการเจียระไนเพชรกลม เป็น 57 เหลี่ยม (หากรวมก้นเพชรรวมเป็น 58 เหลี่ยม) หรือ ที่เรียกว่าเหลี่ยมเกสร นับว่าสวยที่สุด
  • การขุดและซื้อขายเพชรเริ่มขึ้นในอินเดียเมื่อกว่า 400 ปีก่อนคริสต์ศักราช ชาวอินเดียนิยมนำเพชรมาประดับดวงตารูปเคารพ และเชื่อว่าเพชรป้องกันภยันตรายต่างๆ และช่วยให้มีความแข็งแกร่งและกล้าหาญมากขึ้นเมื่อคราวต้องออกทำสงคราม
  • เชื่อกันว่าแหวนแต่งงานที่นำเพชรมาประดับวงแรกเกิดขึ้นในปี 1477 ซึ่งอาร์ดยุกแม็กซิมิลันแห่งออสเตรีย สวมให้กับเจ้าหญิงแมรีแห่งเบอร์กันดี คู่หมั้นของพระองค์
  • แพทย์สมัยกลางใช้เพชรช่วยรักษาโรคต่างๆ ตั้งแต่อาการเหน็ดเหนื่อย อ่อนเพลีย ไปจนถึงอาการผิดปกติทางจิต
  • ในภาษาสันสกฤต เพชร คือ วัชระ (vajra) หมายถึง สายฟ้า ซึ่งเป็นอาวุธของพระอินทร์ตามเทวปกรณัมฮินดู
  • ส่วนคำว่า diamond ในภาษาอังกฤษ มาจากภาษาฝรั่งเศสเก่า ว่า diamant ซึ่งแผลงมาจากภาษาละตินสมัยกลางว่า diamas หรือ diamant- มาจากคำในภาษาละตินว่า adamans อีกชั้นหนึ่ง ทั้งนี้ adamans ต่อมากลายเป็นคำว่า adamant ในภาษาอังกฤษ) หมายถึง แน่วแน่ มั่นคง เด็ดเดี่ยว ใจแข็ง และยังหมายถึงหินหรือแร่ในตำนานที่มีความแข็งแกร่งมาก ซึ่งอาจหมายถึงเพชรหรือแร่แม่เหล็ก (lodestone) ก็ได้
  • คำว่า adamantine แปลว่า ไม่สามารถทำให้แตกหักได้ ยังเป็นชื่อของอาวุธในตำนานเทพปกรณัมกรีก คือ เคียวอะดามันไทน์ของโครนอส (Adamantine Sickle of Kronos)
  • คำว่า กะรัต (Carat) ใช้เป็นมาตรฐานในการวัดน้ำหนักของอัญมณี เทียบเท่ากับ 0.2 กรัม ในมาตราเมตริก บังเอิญพ้องเสียงกับคำว่า กะรัต (Karat) ที่ใช้วัดระดับความบริสุทธิ์ของทองคำ โดยทองคำมีค่าความบริสุทธิ์ 99.99% มีค่าเท่ากับ 24 กะรัต
  • ในประเทศไทย นิยมเรียกทศนิยมของกะรัตว่า ตัง หรือ สตางค์ ซึ่งตรงกับคำว่า Pointer ในภาษาอังกฤษ เช่น 0.3 กะรัต บางครั้งอาจเรียก 30 ตัง (สตางค์) เป็นต้น โดยกำหนดว่า เพชร 1 กะรัต มี 100 ตัง (สตางค์)

เรียบเรียงโดย ชัยจักร ทวยุทธานนท์

แหล่งข้อมูล

https://www.almanac.com/content/april-birthstone-color-and-meaning#

https://www.brilliantearth.com/news/15-amazing-facts-about-diamonds/

https://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B9%80%E0%B8%9E%E0%B8%8A%E0%B8%A3

https://www.gia.edu/gia-news-research-diamond-fun-facts

https://www.christies.com/media-library/images/features/articles/2018/09/17/the-legendary-moon-of-baroda-diamond/2-x-1-main-new.jpg